با ما همراه باشید
نقد سریال هم گناه نقد سریال هم گناه

تلویزیون

نقد سریال هم‌گناه: بالای شهر، پایین شهر

نقد سریال هم گناه | نوشته‌ی محمدحسین گودرزی، عضو حلقه‌ی منتقدان آرت‌تاکس، درباره‌ی این‌که چرا «هم‌گناه» موفق‌ترین و مهم‌ترین مجموعه‌ی تمام عمر نمایش خانگی است

نقد سریال هم گناه:‌ بالای شهر، پایین شهر

نوشتن درباره‌ی سریال فراگیری که همه‌ی جزئیات مربوط به آن، چند ماه است که دست‌به‌دست می‌شود، به مقدمه‌ی خاصی نیاز ندارد. شتاب‌زده بروم سر اصل مطلب؛ هم‌گناه موفق‌ترین و مهم‌ترین مجموعه‌ی تمام عمر نمایش خانگی است. رکوردشکنی‌های متعدد مجموعه در میزان تماشای آنلاین آن در فیلیمو و نماوا، این مجموعه را درکنار دو مجموعه‌ی قدیمی‌تر «قهوه تلخ» و «شهرزاد»، به یکی از پرمخاطب‌ترین مجموعه‌های نمایش خانگی تبدیل کرده است. با درنظرگرفتن کلیت منسجم‌تر سریال، و روایت بهینه‌تر هم‌گناه نسبت به آثار موفق نمایش خانگی که می‌توانستند در تعداد قسمت کم‌تری، داستان‌شان را بسط و گسترش دهند، هم‌گناه موفق‌ترین سریال نمایش خانگی است. سعی می‌کنم در شش مورد مجزا، به ویژگی‌هایی که هم‌گناه را از دیگر مجموعه‌های نمایش خانگی و تلویزیون متمایز کرده، و آن را به مهم‌ترین اثر نمایش خانگی تبدیل کرده، بپردازم.

یک: انتظارها و پیش‌فرض‌ها

اهمیت زیادی دارد که اولین مواجهه‌ات با سریال، با چه سطح توقعی صورت گرفته باشد. این سطح توقع ابتدایی، در ارزیابی پایانی بسیار اثرگذار است. مصطفی کیایی با ساخت دو اثر موفق «ضد گلوله» و «خط ویژه» توانست درسطح اول سینمای ایران، دیده شود. انتظار ساخت یک سریال موفق و پرکشش از آن کیایی کاربلد، انتظار بیهوده‌ای نبود؛ اما سمتی از کارنامه‌ی کیایی که به‌لحاظ زمانی به ساخت هم‌گناه نزدیک‌تر است، اصلاً امیدوارکننده نبود. با ذهنیتی نسبت به کیایی ناموفق در روایت درام ملتهبی چون «چهارراه استانبول» و کمدی‌های همه‌پسند «بارکد» و «مطرب» که شباهتی به تردستی او در کمدی‌های موفق اولیه‌اش نداشتند، به‌سراغ هم‌گناه رفتم. ذهنیت اشتباهی بود که البته، به شوقی برای ارزیابی بهتر سریال، تبدیل شد.

دو: موقعیت‌ها و کاراکترهای جدید

تمام آرشیو صداوسیما و حتی سینمای ما، از نداشتن یک پلیس واقعی رنج می‌برد. موارد نادری که در سینما به خلق یک پلیس با وجوه شخصیتی چندجانبه پرداخته‌اند، به‌صرف همین همه‌جانبه‌نگری، مورد تحسین و ستایش قرار گرفته‌اند. هم‌گناه، یک پلیس کامل خلق کرده است. پلیسی که قبل از آن‌که پلیس باشد، یک انسان است، پدر است و مشکلات شخصی‌اش از مشکلات حوزه‌ی استحفاظی‌اش، چیزی کم ندارد. هم‌گناه، تم قدیمی و غالب «تقابل عشق و وظیفه» را سرحال‌تر از موارد نیمه‌کاره‌‌ی سال‌های اخیر سینمای ایران، زنده می‌کند. پلیس هم‌گناه، لابه‌لای پیداکردن تکه‌های پازل کاری‌اش، به بزرگ‌ترین گم‌شده‌ی زندگی خودش برمی‌خورد. آن دیالوگی که فریبرز در قسمت آخر می‌گوید، خلاصه‌ی یکی از مهم‌ترین امتیازهای طرح کلی سریال است: «من یه پلیسم؛ ولی پسرم بزرگ‌ترین مجرم این شهره».

موقعیت دیگری که هم‌گناه با نوعی نوآوری به‌سمت آن رفته، قراردادن بخش مهمی از بار رودست پایانی، به‌دوش یک شخصیت روان‌پریش است. لطفاً سریال را با نمونه‌های موفق خارجی مقایسه نکنید. به یاد بیاورید که در سریال‌های ایرانی، چندین‌بار در قسمت پایانی، متوجه شدید که شخصیت اصلی شیطان، روح یا جن است و این‌ها هم اگر نبوده، یک ارتباطی با عالم ماورا داشته و دست‌کم چندین صحنه را به‌علت اعتیاد به مواد توهم‌زا در عالم خواب و هپروت بازی کرده است. در هم‌گناه، نمایش سالم و کم‌نقصی از اجتماع عقده‌های درونی و خلأ‌های قدیمی در کاراکتر پیمان صورت گرفته است.

شاید روایت یک شرکت خانوادگی در سریال‌های ایرانی جدید نباشد. دست‌کم راه بی‌پایان (همایون اسعدیان)، دراین‌مورد نمونه‌ی پیشتاز و موفقی بود. نمایش گلخانه در هم‌گناه، کمی دیر موردتوجه قرار می‌گیرد و تا پایان فصل اول (که اساساً فصل‌بندی در سریالی که برای پایان فصل، نقطه‌ی داستانی خاصی را تدارک ندیده، یک اشتباه به حساب می‌آید) کسی از جزئیات کسب‌وکار فرید سر درنمی‌آورد. بااین‌حال، هم‌گناه، همین موقعیت آشنا را به محلی برای گره‌زدن فرجام شخصیت‌ها تبدیل می‌کند و تا انتها به‌پیش می‌برد.

سه: ایفای نقش در ایفای نقش

بازی بازیگران هم‌گناه، یک سروگردن از دیگر مجموعه‌های نمایش خانگی بالاتر است. مجموعه‌ی بازی‌ها را می‌شود در دو گونه قرار داد: یک‌دسته، بازیگران قدیمی و ثابت‌شده با همان اکت‌های همیشه آشنا، که این‌بار در هم‌گناه کارکرد تازه‌تری دارند. پرویز پرستویی در هم‌گناه، با همان بغض در گلو و اشک جمع‌شده در چشم، که در آژانس شیشه‌ای خطاب به «فاطمه» از زخم قدیمی‌اش می‌گفت، در هم‌گناه، روبه‌دوربین و خیره به ناکجا، «لیلا» را صدا می‌زند. اجرای کاراکتر فریبرز، بازگشت پرستویی به همان شمایلی‌ست که از او در ذهن داریم. درباره‌ی هدیه تهرانی هم این بازگشت اتفاق افتاده است. تهرانی سال‌های اخیر، در «بدون تاریخ، بدون امضا»، «دوئت»، و «آشغال‌های دوست‌داشتنی» شباهتی به تهرانی عاشقانه‌‌های «قرمز»، «شوکران» و «پل چوبی» نداشت. در چند سال گذشته، خبری هم از شمایل روشنفکرانه‌ی این بازیگر، در «کاغذ بی‌خط» نبود. حالا در هم‌گناه، تصویر گذشته‌ی خودش را از یک زن متوسط و بالای متوسط شهری، به یک سقوط خودخواسته و خودسرانه، در وفای زیبا فخری به جواد، شوهر معتادش، پیوند زده است. در همین دسته از بازی‌های مجموعه، حضور کوتاه و تأثیرگذار هنگامه قاضیانی را می‌شود یکی از موجزترین ایفای نقش‌ها، دربین مجموعه‌های تلویزیونی و نمایش خانگی درنظر گرفت.

دسته‌ی دوم بازیگرهای هم‌گناه، بازیگرانی هستند که هنوز در ذهن‌مان، به‌اندازه‌ی قدیمی‌ترها، از آن‌ها تصویر و اکت ضبط‌شده نداریم. مهم‌ترین‌شان پدرام شریفی است که می‌شود با علم بر هویت اصلی نقش پیمان، در آخر مجموعه، جزئیات تحسین‌برانگیز کار او را از ابتدا تا انتها، دوباره دید و از بهترین لحظات کارش در قسمت ماقبل آخر مجموعه، لذت برد. در همین دسته از بازیگران فیلم، مارال بنی‌آدم و چالش‌های کاراکتر سارا را نادیده نگیرید. سارا، موتور پیش‌برنده‌ی داستان است. یک شخصیت فرعی است، که به‌واسطه‌ی خصوصیاتش، قرار است آدم‌های قصه را به‌هم وصل کند. حرف بیارد و ببرد. برای همین، بااین‌که دختر فرید است، در خانه‌ی فریبرز زندگی می‌کند. این کاراکتر، قرار است به همه‌ی آدم‌های قصه وصل شود و در همین‌حین است که خودش دچار شکست می‌شود. نمایش هم‌زمان امید درحین شکست و پختگی علی‌رغم شور خام درونی، اجرای کم‌چالشی نیست که بنی‌آدم از آن سربلند بیرون آمده است.

چهار: رابطه‌های جسورانه

سال‌هاپیش فریدون جیرانی در «شام آخر» روایتی از یک عشق جسورانه و نامتعارف داشت: دانشجوی پسری که عاشق استادش می‌شود. این روایت از یک رابطه‌ی نامتعارف، آن‌قدر که در جامعه مصداق دارد، در سینما و تلویزیون ایران ندارد. ایده‌ی قراردادن رابطه‌های جسورانه‌ی این‌چنینی و به‌هم‌رساندن‌ آن‌ها، ایده‌ی مرکزی هم‌گناه است. از رابطه‌ی آرمان دربندی با زنی که از خودش سن‌وسال بیش‌تری دارد بگیرید، تا ازدواج یک دختر با عامل اصلی کشته‌شدن پدرش. دراین‌میان، پرداختن به زندگی یک ترنس، درشمایل سیما و رابطه‌‌ی مبتنی بر قراردادهای میان سیما و سامان هم، صورت دیگری از نگاه به این ماجرا است. رابطه‌های جسورانه، در مقطع عجیبی از جامعه‌‌‌ای که عبارت «خودت باش»، از مهم‌ترین شعارهای اهالی مجازی‌اش هم فراتر رفته و دارد به عناوین کتاب‌ها تبدیل می‌شود، یک فرمول موفق جذب مخاطب است.

پنج: بالای شهر، پایین شهر

جماعتی را که در مجموعه‌های اخیر نمایش خانگی دیده‌اید، مرور کنید. از «عاشقانه» بگیرید تا «نهنگ آبی» و «کرگدن» و همین سریال «دل» که قسمت‌هایی از آن، هم‌زمان با هم‌گناه توزیع شد. اگر هم‌گناه هم به نمایش عمارت خاندان صبوری اکتفا می‌کرد، به ثروت افراطی و نامعلوم همان مجموعه‌ها محدود می‌شد. نمایش ثروت افراطی ایرادی ندارد؛ اما پرداختن به کاراکتر رحمان و همسرش صغری و نمایش زندگی هدیه و نمایش کاراکتر متوسطی چون ایرج، برای سریالی که در زمان هجوم نمایش خانواده‌های مرفه، قد علم کرده، یک مزیت به‌حساب می‌آید. مزیت شباهت بیش‌تر به زندگی و امکان برقراری ارتباط با تعداد بیش‌تری از آدم‌های در جامعه.

شش:

هم‌گناه از نظر سرمایه‌گذاری هم حائزاهمیت است. سرمایه‌گذاران این مجموعه، فیلیمو و نماوا بوده‌اند. دو پلتفرم اینترنتی که هدف اصلی‌شان، توزیع فیلم‌ها و سریال‌هاست. دیگر پلتفرم‌های اینترنتی فضای کسب‌وکار هم در ابتدای کار، تنها تلاش می‌کنند تا متقاضی و تولیدکننده را در یک بستر مشترک به‌هم برسانند. بعد از مدتی، پلتفرم‌ها درصدی از درآمدشان را به تولید خودشان اختصاص می‌دهند و تولید و توزیع را هم‌زمان پیش می‌برند. روند شکل‌گیری و رشد پلتفرم‌های کسب‌وکار ایران و جهان همین است. نتفلیکس هم برای قدرت‌نمایی درکنار کانال‌های توزیع، به‌سراغ تولید آثار مختلف رفت. به نظر می‌رسد اگر روند جدید و مشکوک مجوزدهی به آثار اینترنتی، چوب لای چرخ فیلیمو و نماوا نگذارد، هم‌گناه با میزان مخاطب بالایش و برخورداری از کیفیتی مطلوب، نقطه‌ی عطفی برای ورود این‌ دو پلتفرم به حوزه‌ی تولید آثار نمایشی به‌حساب می‌آید.

و در آخر:

پیش‌ازاین در آرت‌تاکس درباره‌ی اشکالات ترانه‌های مجموعه‌ی هم‌گناه نوشته بودم. هنوز هم نگارنده بر درستی آن متن اصرار دارد. ترانه‌ی قسمت پایانی، از آن منظر که متن قبلی آن‌ها را دچار ایراد می‌دید، کمی بهتر است. هرچند عمق و سوز خاصی ندارد و تاحدی یک فرصت‌سوزی به حساب می‌آید. با همین نگاه، می‌شود ایرادهایی در خود اثر هم پیدا کرد. مثلاً کاراکتر امین هیچ شباهتی به خواننده‌ی پاپ ندارد. هم قصه و دیالوگ‌هایش ساده‌انگارانه است و هم احسان کرمی، در اجرا به آن ضربه زده است. دیگر این‌که، میانه‌های سریال، ریتمش را از دست می‌دهد و کمی درجا می‌زند. از این دست ایرادها، در سریال وجود دارد. بعید می‌دانم هیچ‌کدام از طرفداران سریال هم، ادعایی خلاف این را داشته باشند. بااین‌حال، کفه‌ی خصوصیت‌های همراه‌کننده‌ی سریال، سنگین‌تر است؛ و این نوشته، درباره‌ی همین ویژگی‌ها بود.

نوشته‌ی محمدحسین گودرزی

 

از مجموعه تحلیل‌گران عصر ارتباطات بیش‌تر ببینید:

آرت‌تاکس را در توئیتر، تلگرام و اینستاگرام دنبال کنید

کیدتاکس Kidtalks.ir | کیدتاکس رسانه تصویری کودکان و نوجوانان

تک‌تاکس Techtalks.ir | اولین رسانه تصویری فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران

برای افزودن دیدگاه کلیک کنید

یک پاسخ بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

آنونس

نخستین تیزر از سریال «ملکه گدایان»: سریال تازه‌ی حسین سهیلی‌زاده | Queen of Beggars Official Trailer

تیزر سریال ملکه گدایان

آرت‌تاکس – گروه سینمای ایران: تیزر سریال «ملکه گدایان» به کارگردانی حسین سهیلی‌زاده و با بازی باران كوثری، رويا نونهالی، پانته‌آ بهرام، آرمان درويش، محمدرضا غفاری، رضا بهبودی، الهام كردا و فرزاد فرزین

پس از «مانکن»؛ سریال تازه‌ی حسین سهیلی‌زاده
ببینید: نخستین تیزر از سریال «ملکه گدایان»

اولین تیزر سریال ملکه گدایان با حضور بازیگران اصلی که تا به امروز جلوی دوربین رفته‌اند، رونمایی شد. متنی که گروه سازنده همراه این تیزر منتشر کرده‌اند دیالوگی کلیدی از خود اثر است: «زیادی رام بودم که الان این‌جام؛ یا من می‌شم رئیس یا جفتک می‌ندازم.»

تصویربرداری سریال نمایش خانه‌گی «ملکه‌ی گدایان» به کارگردانی حسین سهیلی‌زاده که از دو ماه گذشته آغاز شده تا پایان سال ادامه دارد.
«ملکه‌ی گدایان» توسط حامد افضلی و امین محمودی نوشته شده است.

باران كوثری، رويا نونهالی، پانته‌آ بهرام، آرمان درويش، محمدرضا غفاری، رضا بهبودی، الهام كردا، یسنا ميرطهماسب، علی اوجی، سولماز غنی، بهشاد شريفيان، عرفان ناصری، شبنم قربانی، علی صلاحی، مريم سرمدی ، نورا محقق و فرزاد فرزين از جمله بازیگران این سریال هستند.

سریال «ملکه‌ی گدایان» محصول نبراس پیکچرز است که رحمان سیفی‌آزاد و علی طلوعی تهیه‌کنندگان و ایرج محمدی مشاور پروژه هستند.

این سریال پس از تولید از طریق پلتفرم‌های وی‌او‌دی پخش خواهد شد.

Queen of Beggars Official Trailer

Hossein Soheilizadeh started shooting his new series, Queen of Beggars, two months ago and the shooting is expected to continue till the end of the year. The series is written by Hamed Afzali and Amin Mahmoudi and will be streamed through VOD platforms after the production is finished.

 

از مجموعه تحلیل‌گران عصر ارتباطات بیش‌تر ببینید:

آرت‌تاکس را در توئیتر، تلگرام و اینستاگرام دنبال کنید

کیدتاکس Kidtalks.ir | کیدتاکس رسانه تصویری کودکان و نوجوانان

تک‌تاکس Techtalks.ir | اولین رسانه تصویری فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران

ادامه مطلب

تلویزیون

گردهمایی ستاره‌های فرندز در شب اعلام جوایز امی در خانه‌ی جنیفر آنیستون! | F.R.I.E.N.D.S stars gathering at Aniston’s home during the Emmys

فرندز جنیفر آنیستون

زیرنویس فارسی اختصاصی از آرت‌تاکس:‌ ستاره‌های سریال فرندز (کورتنی کاکس، لیسا کودرو و جنیفر آنیستون) به همراه جیسون بیتمن در شب اعلام جوایز امی در خانه‌ی جنیفر آنیستون دور هم جمع شدند و با جیمی کیمل به صورت آنلاین گفت‌وگو کردند.

گردهمایی ستاره‌های فرندز در شب اعلام جوایز امی در خانه‌ی جنیفر آنیستون

در حین برگزاری مراسم امی، جیمی کیمل با جنیفر آنیستون تماسی برقرار می‌کند و از این تماس به نظر می‌رسد که او با دیگر ستاره‌های سریال دوستان، کورتنی کاکس و لیسا کودرو هم‌خانه شده است؛ و انگار این وسط جیسون بیتمن هم به طریقی به آن‌جا راه پیدا کرده!

در کنار تماشای تماس آنلاین ستاره‌های سریال فرندز با جیمی کیمل ببینید:

مروری بر لحظات خاطره‌انگیز سریال فرندز | با دوستان پس از ۲۵ سال

F.R.I.E.N.D.S stars gathering at Aniston’s home during the Emmys

Jimmy checks in with Jennifer Aniston at home during the Emmys, only to find out that she actually lives with her ‘Friends’ co-stars Courtney Cox and Lisa Kudrow. Somehow Jason Bateman got into the mix too.

 

از مجموعه تحلیل‌گران عصر ارتباطات بیش‌تر ببینید:

آرت‌تاکس را در توئیتر، تلگرام و اینستاگرام دنبال کنید

کیدتاکس Kidtalks.ir | کیدتاکس رسانه تصویری کودکان و نوجوانان

تک‌تاکس Techtalks.ir | اولین رسانه تصویری فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران

ادامه مطلب

آنونس

تریلر سریال «وانداویژن» – جدیدترین اثر از جهان مارول | WandaVision Official Trailer

تریلر سریال WandaVision

زیرنویس فارسی اختصاصی از آرت‌تاکس: تریلر سریال «WandaVision / وانداویژن» ساخته‌ی شبکه‌ی دیزنی پلاس و با بازی الیزابت اولسن، پاول بتانی، تیونا پاریس، کت دنینگز، رندال پارک و کاترین هان

تریلر سریال «WandaVision / وانداویژن» – جدیدترین اثر از جهان مارول

«وانداویژن» سریالی تلویزیونی در انحصار شبکه‌ی دیزنی پلاس است که توسط جک شیفر براساس شخصیت‌های دنیای مارول، واندا ماکسیموف (اسکارلت ویچ) و ویژن ساخته شده است.

این سریال در دنیای سینمایی مارول می‌گذرد و رخدادهای آن پس از پایان «انتقام‌جویان: پایان بازی» است.

الیزابت اولسن و پاول بتانی به مانند فیلم‌ها باری دیگر در نقش اسکارلت ویچ و ویژن قرار خواهند گرفت و بازیگرانی نظیر تیونا پاریس، کت دنینگز، رندال پارک و کاترین هان نیز در این سریال نقش‌آفرینی کرده‌اند.

«وانداویژن» که قرار است دسامبر امسال در شش قسمت به نمایش درآید، اولین سریال از فاز چهارم دنیای سینمایی مارول خواهد بود.

WandaVision Official Trailer

WandaVision is an upcoming American web television miniseries created for Disney+ by Jac Schaeffer, based on the Marvel Comics characters Wanda Maximoff / Scarlet Witch and Vision.

It is set in the Marvel Cinematic Universe (MCU), sharing continuity with the films of the franchise. The events of the series take place after the 2019 film Avengers: Endgame. Elizabeth Olsen and Paul Bettany reprise their roles as Wanda Maximoff / Scarlet Witch and Vision, respectively, from the film series.

Teyonah Parris, Kat Dennings, Randall Park, and Kathryn Hahn also star. WandaVision is scheduled to premiere in December 2020, and will consist of six episodes. It will be the first series in Phase Four of the MCU.

 

از مجموعه تحلیل‌گران عصر ارتباطات بیش‌تر ببینید:

آرت‌تاکس را در توئیتر، تلگرام و اینستاگرام دنبال کنید

کیدتاکس Kidtalks.ir | کیدتاکس رسانه تصویری کودکان و نوجوانان

تک‌تاکس Techtalks.ir | اولین رسانه تصویری فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران

ادامه مطلب

محبوب‌ترین‌ها